Door Laura Lindenfeld e.a. (John C. Besley, Xia Zheng, Anthony Dudo, Todd P. Newman).

Om maar met de deur in huis te vallen: dit boek breekt zelf een van de basisregels van wetenschapscommunicatie, en komt dat nooit meer helemaal te boven.

De regel die het boek breekt is die van het kiezen van een duidelijke doelgroep. De introductie stelt dat het doel van de auteurs is om ‘wetenschappers, ingenieurs en andere experts in elk stadium van hun carrière’ te helpen met communicatie. Tegelijkertijd spreek het boek regelmatig over studenten en wordt er gesuggereerd dat het boek de basis kan zijn voor een vak over wetenschapscommunicatie. Als lezer wordt je ook wisselend aangesproken/besproken met jij, student of wetenschapper.

Booksmart

Die zwabberende grondtoon zorgt er voor dat het nooit helemaal lekker van de grond komt. Het boek vindt zichzelf een praktische gids, maar lijkt input van de praktijkkant van wetenschapscommunicatie te missen. Het is erg ‘booksmart’ waardoor alle tips in het generieke blijven hangen. Er staan weinig voorbeelden in, en het meest extreem is hierdoor het hoofdstuk over visuele communicatie waar geen enkel plaatje in staat.

Als meer academische gids past het inderdaad meer bij een vak voor studenten, maar voor die groep zijn de gekozen onderwerpen weer wat vreemd. Bovendien zijn studenten zonder eigen onderzoek vaak nog niet zo gemotiveerd om te communiceren, en dat is voor de auteurs wel een vereiste.

Heldere opbouw

De opbouw is wel een logische voor een praktische benadering. Het begint met een deel over strategie en voorbereiding, dan een sectie met kerncompetenties (zoals storytelling, visuele communicatie) en als laatste een deel over diverse kanalen. Deze opbouw voelt wel lekker, en het meer theoretische deel in het begin is duidelijk waar de auteurs zich meer comfortabel bij voelen. Het echoot sterk het ook vrij recente boek van mede-auteurs Dudo en Besley over strategische communicatie, maar dat boek maakt heldere keuzes en is daardoor een betere aanbeveling.

Het deel over kanalen voelt vrij willekeurig en er zitten een paar vreemde eenden tussen: ‘communiceren met beleidsmakers’ is bijvoorbeeld geen kanaal. De blijde verrassing bij het ontdekken van een hoofdstuk over ‘Communicating on Teams’ was snel voorbij. Niet dat ik had gehoopt op een hoofdstuk over online vergaderen, maar het was een welkome kans geweest een punt te maken over Erkennen en Waarderen en hoe je een teamprestatie in de schijnwerpers zet in plaats van individuen. Helaas ging het hoofdstuk over het communiceren binnen consortia en dergelijke. Het is discutabel of dat überhaupt over wetenschapscommunicatie gaat, maar hoe dan ook zijn zulke omgevingen een ver van je bed show als masterstudent – of is het dan toch voor wetenschappers?

Geschreven met ChatGPT

Het is goed dat de auteurs er voor uit komen dat ze ChatGPT gebruikt hebben voor het schrijven van het boek, maar de vraag is of het er beter van geworden is – misschien is de zwabberende aanspreekvorm wel een gevolg – en is het niet een beetje een zwaktebod in een boek dat spreekt over aandacht voor, en oprechte communicatie met, je doelgroep?

Gratis beschikbaar

De afdronk is dat er heus wel verstandige dingen in staan, maar die zijn vrij standaard en op andere plekken met meer context en voorbeelden te vinden. Dit boek voelt als een haastklus en voegt niet veel nieuws toe aan het bestaande landschap van boeken en blogs. Betaal er in ieder geval niet voor; het is als PDF open access gepubliceerd, maar de paperback editie kost rond de €50 en de hardcover ruim €150 en dat is het echt niet waard.